Mahkeme

Bir mahkeme hukukun üstünlüğüne uygun olarak taraflar arasındaki hukuki anlaşmazlıklarını karara bağlamak ve cezai hukuk, ve idari konularda adalet yönetimi yürütmek için yetki mahkemesinin toplum yapısına ve kültüre göre değişiklikler gösterebilen bir yargılama formudur. Mahkemeler genellikle bir devlet kurumu şeklinde teşkilatlanır.

Dünyada iki tür mahkeme modeli ağır basar. Bunlar Ortak hukuk ve Kara Avrupası hukuk düzeni sistemlerindeki mahkemelerdir. Her iki sistemde de mahkemeler uyuşmazlıkların çözümünde merkezi durumdadır. Bu sistemlerde genellikle tüm vatandaşların iddia veya karşı iddialarını mahkemeye sunabileceklerini kabul eder. Kara Avrupası hukuk sistemiFransa'daki yargı sistemini temel alır. Ortak hukuk sistemi ise temel olarak İngiltere'deki yargı sistemini almıştır. Kara Avrupası sisteminde savcılık karşısında, savunmayı oluşturan taraf veya vekil iddialarını hakim ya da hakimlerden oluşan bir heyet karşısında sunarlar. Ortak hukuk sisteminde ise iki avukattan oluşan taraflar, iddialarını bir hakimin yönettiği salonda bulunan ve vatandaşlardan oluşan bir jüri heyetine sunarlar. Jüri heyetinin bulunmadığı ancak daha az önemde kabul edilen davalar da bu sistemde tek hakim tarafından görülebilir. Üçüncü model mahkemeler ise şeriat ve fıkıhı temel alır. Bu sistemlerde İslam mezhebine göre mahkemelerin yapısı ve görevi değişebilir.

Etimoloji

Mahkeme kelimesi Türkçeye Arapçadan geçmiştir. Hüküm, hakim, muhakeme vs. kelimeler mahkeme kelimesi ile aynı kökten gelmektedir.

Dünyadaki hukuk sistemleri ve mahkeme modellerinde eğilim. ██ Kara Avrupası hukuk düzeni ██ Ortak hukuk ██ Karma sistem (Kara Avrupası hukuk düzeni ile Ortak hukuk sistemi karışımı sistemler) ██ Örf ve adet hukuku ██ Şeriat