Kocaeli

Bilgibank, Hoşgeldiniz
(İzmit sayfasından yönlendirildi)
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Kocaeli, Türkiye Cumhuriyeti'nin Marmara Bölgesi'nin Anadolu yakasında yer alan bir ildir. Adını, 1320 senesinde İzmit ve havalisini fetheden Akça Koca'dan alır. 1.600.016 olan nüfusuyla Türkiye'nin 6. ,İstanbul ve Bursa'dan sonra Marmara Bölgesi'nin 3. büyük kentidir.[2]

Coğrafya

Kocaeli’nin doğu ve güneydoğusunda Sakarya, güneyinde Bursa, batısında İstanbul ve Yalova illeri, İzmit Körfezi, Marmara Denizi, kuzeyinde ise Karadeniz ile çevrilidir. [3]İlin yüzölçümü 3.418 km2’dir.Sakarya Irmağının batı kıyısından başlayarak Pamukova ve İznik Gölünün kuzeyinden Bozburun’a kadar uzanan Samanlı Dağları, İzmit, Sapanca ve Adapazarı çöküntü alanına hakim bir konumdadır. Başlıca ovaları Kocaeli kenti ile Sapanca Gölü arasında uzanan düzlükler ile Dilovası’ dır. Bir peneplen olan Kocaeli Yarımadasının il sınırları içinde kalan bölümü dalgalı düzlüklerden oluşur.

Ovalar ve platolar

İlde çok sayıda küçük dere vadisi vardır. Ovalar genellikle akarsuların yığıntılarıyla oluşmuş küçük alüvyal düzlükler niteliğindedir. Karadeniz'e dökülen akarsuların oluşturduğu vadiler, Kocaeli Yarımadası'nın yeni bir biçim almasına yol açan tektonik hareketlerin öncesinde ortaya çıkmış, buna karşılık Marmara Denizi'ne dökülen akarsu vadileri bu hareketlerin sonrasındadır.[2]

Coğrafi yapı

İl topraklarından kaynaklanan suların bir bölümü Ka­radeniz'e, bir bölümü de Marmara Denizi'ne ulaşır. Kocaeli Yarımadasında uzanan dağların sırtı İzmit Körfezi ve Mar­mara'ya daha yakın olduğundan Karadeniz'e dökülen akar­sular daha uzundur. Gebze'nin Tepecik köyü yakınlarından doğan 71 km uzunluğundaki Riva (Çayağzı) Deresi İstanbul Boğazı giri­şinin doğusunda Karadeniz'e dökülür. Ağva Deresi de denen Göksu Deresi Karayakuplu köyü yakınlarından çıkar ve Ağva'da Karadeniz'e ulaşır. Yine Karadeniz'e dökülen Yulaflı Deresi'nin uzunluğu 43 km'dir. Üzerinde İstanbul kentine su sağlayan Darlık Barajı bulunan Darlık Deresi de il toprak larından doğar. Denizli köyünden doğup Karadeniz'e dö­külen Kocadere'nin uzunluğu 50 km'dir. İl topraklarından doğup, il sınırları içinde Karadeniz'e dökülen başlıca akarsu Kandıra ilçesindeki Sansu'dur. Sakarya Nehri'ne Karadeniz'e dökülmeden önce katılan son akarsu olan Kaynarca Deresi de Kandıra ilçesinden doğar. Samanlı Dağları'ndan doğan Kirazdere İzmit kentinde körfeze dökülür. Bu dere üzerindeki Kirazdere Barajı'nın yapımı 1997'de tamamlanmıştır. Gebze ilçesindeki Dilovası Deresi'nin uzunluğu 12 km'dir. Pelitli kö­yünün güneyinden ve Tavşanlı köyünün kuzeyinden geçerek İzmit Körfezi'ne dökülür. 542 km burhan dereside vardır. İlimizin en büyük ve en güzel köyü ise 2.000'i aşkın nüfusuyla Karaağaç'tır. Ayrıca burası ilimizin en doğusunda Kandıra ilçesine bağlıdır.[2]

İklim

Körfez kıyıları ile Karadeniz kıyısında ılıman, dağlık kesimlerde daha sert bir iklim hüküm sürmektedir. Bu özelliğiyle Akdeniz iklimi ile Karadeniz iklimi arasında bir geçiş oluşturduğu söylenebilir. İl merkezinde yazlar sıcak ve az yağışlı, kışlar yağışlı, zaman zaman karlı ve soğuk geçer. Özel Konumu nedeniyle Kocaeli’nin Karadeniz’ e bakan kıyıları ile İzmit Körfezine bakan kıyılarının iklimi arasında bazı farklılıklar göze çarpar. Samanlı dağlarının Körfez’e bakan yamaçlarında iklim Karadeniz kıyılarına benzer. Yağış miktarı da bu kesimde farklıdır. Rüzgârlar kışın kuzey ve kuzeydoğudan, yazları ise kuzeydoğudan eser. [3]

Bitki örtüsü

Kuzeyden güneye doğru gidildikçe Karadeniz’e özgü bitki topluluklarının yerini Akdeniz bitki örtüsü almaya başlar. Samanlı dağları ile Karadeniz kıyısı arasındaki alanlar sık ve nemcil ormanlarla kaplıdır. Bu ormanlar daha çok kayından oluşur. Bazı kesimlerde kayına gürgen, kestane, meşe de karışır. Samanlı-dağlarının yüksek kesimleri iğne yapraklılarla örtülüdür. İzmit Körfezinin kuzey ve doğusunda Akdeniz iklimine özgü makilere rastlanır.[3]

Turizm

Müzeler

  • Arkeoloji Ve Etnografya Müzesi Merkez İlçede
  • Kasr-ı Hümayun - Saray Müze (Sultan Abdülaziz'in Av Köşkü)
  • Eskihisar Osman Hamdi Bey Müzesi

Kale, Kuleler

  • Eskihisar Kalesi: Deniz kıyısında, Eskihisar köyünün kuzeydoğusunda, dik yamaçlı bir tepe üzerinde limanı korumak amacıyla Bizans döneminde yapılmış olup, duvarları tuğla bezemelidir. Uzun yıllar kendi haline bırakılmış olan kalenin son yıllarda bazı bölümleri restore edilmiştir.[4]
  • Saat Kulesi: İzmit Kemalpaşa Mahallesinde Av Köşkü ile Atatürk Heykeli arasında yer alan kentin karakteristik Saat Kulesi'ni, İzmit mutasarrıfı Musa Kazım Bey, Sultan II. Abdülhamit'in tahta çıkışının 25. Yıldönümü nedeniyle yaptırmıştır.

Saraylar, Köşkler, Konaklar

  • Kaiser Wilhelm Köşkü: Hereke Halı Fabrikası sınırları içinde kalan tarihi köşk 1884 yılında Alman İmparatoru Wilhelm Kayseri'n Türkiye gezisi nedeniyle Yıldız Sarayı'nda yaptırılarak üç gün içinde monte edildiği tespit edilmiştir.
  • Pembe Köşk: 20. yy.ın başında yapılmıştır. [5]İzmit Yukarı Pazar'da; üç katlı, kagir, giyotin pencereli konak Valilik tarafından onarılmıştır. Onarım sırasında içinde ve dışındaki ahşapları (dolaplar, pencereler vs.) olduğu gibi orijinalini muhafaza edecek şekilde düzenlenmiştir. Kafeteryası, kuaför salonu bulunan Pembe Köşk, Vilayet Evi olarak düzenlenmiş ve halka açılmıştır.
  • Demirciler Konağı: Gebze Demirciler Köyü'nde bulunan konak, 19. yy. Osmanlı mimarisinin en başarılı örneğidir. İçindeki kalem işi bezemeler ve mimari üslup açısından Kocaeli ilindeki tek örnek olma özelliğine sahiptir.
  • Eski Vali Konağı: İzmit’in Kozluk Mahallesi’nde olup, Vali Konağı ve Defterdar lojmanı olmak üzere bitişik nizamda iki ayrı yapıdan oluşmaktadır.

Gezilecek ve Ziyaret Edilecek Yerler

  • Mevlevi Evi İzmit
  • Thököly İmre Anıt Mezarı-İzmit
  • Thököly İmre Anıt Evi
  • Sırrıpaşa Konağı: İzmit Hacı Hasan Mahallesi Yeni Çeşme sokaktadır. 19. yüzyılın ikinci yarısında İzmit Mutasarrıfı Sırrıpaşa tarafından yaptırılmıştır.

Ulaşım

Kocaeli, Avrupa’yı Anadolu’ya ve Ortadoğu’ya bağlayan önemli kara, demir ve denizyolu ulaşım ağlarının merkezinde bulunmaktadır.endüstri kenti olan Kocaeli, gelişmiş karayolu ağına sahiptir. Bunun yanı sıra Limanlarıyla da dünyanın dört bir yanına denizyolu bağlantısı kurulmuştur.

Kocaeli kent merkezinde bulunan üç üstgeçitten biri

Ekonomi

Kocaeli ili, 2001 yılında yaratmış olduğu 9.1 katrilyon TL.'lik GSYİH' sı ve Türkiye GSYİH' sı içindeki % 5.1'lik payı ile 3 büyük il'den sonra 4. sırada yer almaktadır.Gelişme hızı bakımından ise % 61.7' lik gelişme hızı ile iller arasında 1. sırada yer almaktadır.[6]

Yerel Etkinlikler

  • Kocaeli Kültür Sanat ve Eğlence Festivali 06 Haziran-20 Eylül[7]
  • Geleneksel Gençlik, Kültür ve Sanat Festivali 2-3 Ağustos[7]
  • Fener Alayı 27 Haziran[7]
  • Çocuk Oyuncular Tiyatro Festivali 15 – 25 Mayıs[7]
  • Uluslar arası Folklor Festivali 24-30 Haziran[7]
  • Genç Yetenekler Kısa Film Festivali 18-20 Aralık[7]
  • Yöresel Kültürler Fuarı 26 Haziran 3 Temmuz[7]
  • Kandıra Belediyesi Geleneksel Kültür Sanat Festivali Temmuz Ayının 2. Haftası[7]
  • Kiraz Festivali 8 -10 Haziran[7]
  • Sünnet Şöleni 20 – 31 Ağustos[7]
  • Geleneksel Ayva Festivali Ekim ayı içinde[7]
  • Kartepe Altın Armut Festivali Ağustos ayı içinde[7]
  • 28 Haziran Kurtuluş Şenlikleri 27-28-29 Haziran[7]
  • Uluslar arası Çocuk Şenliği 23 Nisan’ ı Kapsayan Hafta[7]

Kaynakça

  1. "Türkiye İstatistik Kurumu Nüfus (2011) verileri". 20 Kasım 2012 tarihinde erişilmiştir.
  2. 2,0 2,1 2,2 "Kocaeli Maddesi". 20 Kasım 2012 tarihinde erişilmiştir.
  3. 3,0 3,1 3,2 "İlin yüzölçümü 3.418 km2’dir". 20 Kasım 2012 tarihinde erişilmiştir.
  4. "Eskihisar Kalesi". 20 Kasım 2012 tarihinde erişilmiştir.
  5. "Pembe Köşk İzmit Yukarı Pazar'da; üç katlı, kagir, giyotin pencereli konak Valilik tarafından onarılmıştır.". 20 Kasım 2012 tarihinde erişilmiştir.
  6. "9.1 katrilyon TL.'lik GSYİH' sı ve Türkiye GSYİH' sı içindeki % 5.1'lik payı ile 3 büyük il'den sonra 4. sırada yer almaktadır.". 20 Kasım 2012 tarihinde erişilmiştir.
  7. 7,00 7,01 7,02 7,03 7,04 7,05 7,06 7,07 7,08 7,09 7,10 7,11 7,12 7,13 "Yerel Etkinlikler". 20 Kasım 2012 tarihinde erişilmiştir.
"Bilgibank.tk" adresinden alınmıştır.