Curie sıcaklığı
Fizik ve malzeme biliminde, Curie sıcaklığı (TC) veya Curie noktası, üzerinde belirli malzemelerin kalıcı manyetik özelliklerini kaybettiği ve (çoğu durumda) indüklenmiş manyetizma ile değiştirilebilen sıcaklıktır. Curie sıcaklığı, manyetizmanın kritik bir sıcaklıkta kaybolduğunu gösteren Pierre Curie'nin adını almıştır.
Manyetizmanın kuvveti, elektronların açısal momentumundan ve dönüşünden kaynaklanan bir atom içindeki bir dipol moment olan manyetik moment tarafından belirlenir. Malzemeler, sıcaklığa bağlı olarak farklı içsel manyetik moment yapılarına sahiptir; Curie sıcaklığı, bir malzemenin içsel manyetik momentlerinin yön değiştirdiği kritik noktadır.
Kalıcı manyetizma, manyetik momentlerin hizalanmasından kaynaklanır ve düzensiz manyetik momentler uygulanan bir manyetik alanda hizalanmaya zorlandığında indüklenen manyetizma oluşturulur. Örneğin, Curie sıcaklığında sıralı manyetik momentler (ferromanyetik, Şekil 1) değişir ve düzensizleşir (paramanyetik, Şekil 2). Spontan manyetizma yalnızca Curie sıcaklığının altında meydana geldiğinden, daha yüksek sıcaklıklar mıknatısları zayıflatır. Curie sıcaklığının üzerindeki manyetik duyarlılık, Curie yasasından türetilen Curie-Weiss yasasından hesaplanabilir.
Ferromanyetik ve paramanyetik malzemelere benzer şekilde Curie sıcaklığı, ferroelektrik ve paraelektrik arasındaki faz geçişini tanımlamak için de kullanılabilir. Bu bağlamda düzen parametresi, sıcaklık Curie sıcaklığının üzerine çıkarıldığında sonlu bir değerden sıfıra giden elektrik polarizasyonudur.
| Malzeme | Curie sıcaklığı (K) |
°C | °F |
|---|---|---|---|
| Demir (Fe) | 1043 | 770 | 1418 |
| Kobalt (Co) | 1400 | 1130 | 2060 |
| Nikel (Ni) | 627 | 354 | 669 |
| Gadolinyum (Gd) | 292 | 19 | 66 |
| Disporsiyum (Dy) | 88 | −185.2 | −301.3 |
| Manganese bismuthide (MnBi) | 630 | 357 | 674 |
| Manganese antimonide (MnSb) | 587 | 314 | 597 |
| Krom(IV) oksit (CrO2) | 386 | 113 | 235 |
| Manganese arsenide (MnAs) | 318 | 45 | 113 |
| Evropiyum oksit (EuO) | 69 | −204.2 | −335.5 |
| Demir(III) oksit (Fe2O3) | 948 | 675 | 1247 |
| Demir(II,III) oksit (FeOFe2O3) | 858 | 585 | 1085 |
| NiO–Fe2O3 | 858 | 585 | 1085 |
| CuO–Fe2O3 | 728 | 455 | 851 |
| MgO–Fe2O3 | 713 | 440 | 824 |
| MnO–Fe2O3 | 573 | 300 | 572 |
| İtriyum demir garnet (Y3Fe5O12) | 560 | 287 | 548 |
| neodimyum mıknatıs | 583–673 | 310–400 | 590–752 |
| Alniko | 973–1133 | 700–860 | 1292–1580 |
| Samaryum-kobalt mıknatıss | 993–1073 | 720–800 | 1328–1472 |
| stronsiyum ferrit | 723 | 450 | 842 |