Güney Amerika Milletler Birliği
Güney Amerika Milletleri Birliği
| |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
 Bayrak | |||||||
Slogan: "Soy del Sur" (Ben güneyliyim)[1]
| |||||||
.svg) Üye devletler Askıya alınan üye devletler Eski üye devletler | |||||||
| İdari merkezler |
| ||||||
| En büyük city | Caracas | ||||||
| Resmi diller | |||||||
| Din |
| ||||||
| Demonim(ler) | Güney Amerika | ||||||
| Tip | Kıta birliği | ||||||
| Üyelik | |||||||
| Liderler | |||||||
• Başkan | Boş | ||||||
| Boş | |||||||
| Yasama organı | Güney Amerika Parlamentosu | ||||||
| Kuruluş | Formasyon | ||||||
• Cusco Deklarasyonu | 8 Aralık 2004 | ||||||
| 23 Mayıs 2008 | |||||||
• Yürürlükteki Antlaşma | 11 Mart 2011 | ||||||
| Alan | |||||||
• Toplam | 17,715,335[2] km2 (6,839,929 sq mi) | ||||||
• Su (%) | 8.91[3] | ||||||
| Nüfus | |||||||
• 2016 tahmini | 420,458,044[4] | ||||||
• Yoğunluk | 23.6/km2 (61.1/sq mi) (194.) | ||||||
| GDP (PPP) | 2018 tahmini | ||||||
• Toplam | $6.8 trilyon[5] (4.) | ||||||
• Kişi başına | $16,100[5] (76.) | ||||||
| GDP (nominal) | 2018 tahmini | ||||||
• Toplam | $3.6 trilyon[5] (4.) | ||||||
• Kişi başına | $8,600[5] (69.) | ||||||
| Gini (2014) |  48.8yüksek | ||||||
| HDI (2017) |  0.751[6]yüksek | ||||||
| Para birimi | |||||||
| Saat dilimi | UTC-2 to -6 | ||||||
| Alan kodu | bkz list | ||||||
| Internet TLD | |||||||
Website unasur | |||||||
Notlar ^S : Üyelik askıya alındı | |||||||
Güney Amerika Milletler Birliği (USAN; İspanyolca: Unión de Naciones Suramericanas, UNASUR; Portekizce: União de Nações Sul-Americanas, UNASUL; Flemenkçe: Unie van Zuid-Amerikaanse Naties, UZAN; ve bazen Güney Amerika Birliği olarak bilinir) bir zamanlar on iki Güney Amerika ülkesinden oluşan hükümetler arası bir bölgesel organizasyondur; 2019 itibariyle çoğu geri çekildi.
UNASUR Anayasa Antlaşması 23 Mayıs 2008'de Brezilya'nın Brasília kentinde düzenlenen Üçüncü Devlet Başkanları Zirvesi'nde imzalandı. Anayasa Antlaşması’na göre, Birliğin merkezi Ekvator’un Quito bölgesinde oldu. 1 Aralık 2010'da Uruguay, UNASUR anlaşmasını onaylayan dokuzuncu devlet oldu ve böylece birliğe tam yasaya uygunluk sağladı. Anayasa Antlaşması’nın 11 Mart 2011’de yürürlüğe girmesiyle birlikte UNASUR, Sekreterya Genel Merkezi’nin temel taşını attıkları Ekvador’daki Mitad del Mundo’daki Dışişleri Bakanları toplantısı sırasında tüzel kişilik haline geldi.
Nisan 2018'de altı ülke (Arjantin, Brezilya, Şili, Kolombiya, Paraguay ve Peru) üyeliğini askıya aldı ve aynı yılın Ağustos ayında, Kolombiya kuruluştan çekildiğini açıkladı. Mart 2019’da, Brezilya’nın başkanı Jair Bolsonaro, ülkesinin kuruluştan çekilme niyetini açıkladı. 13 Mart 2019'da Ekvador, kuruluştan çekileceğini açıkladı. Ülkenin başkanı Lenin Moreno da bloğun, Quito merkezli kuruluşun genel merkez binasını iade etmesini istedi.
Yeni bölge bloğuna Arjantin, Brezilya, Bolivya, Kolombiya, Şili, Ekvador, Uruguay, Paraguay, Peru, Guyana ve Surinam davet edildi.
Genel bakış
8 Aralık 2004'teki Üçüncü Güney Amerika Zirvesi'nde, 12 Güney Amerika ülkesinden başkanlar veya temsilciler, Güney Amerika Topluluğunun kuruluşunu ilan eden iki sayfalık bir niyet beyanı olan Cusco Deklarasyonu'nu imzaladılar. Panama ve Meksika imza törenine Brezilya'da gözlemci olarak katıldılar.
Yeni varlığın mekaniği, 29-30 Eylül 2005 tarihlerinde Brasília'da düzenlenen Birinci Güney Amerika Milletler Topluluğu Devlet Başkanları Zirvesi'nden çıktı. UNASUR'un önemli bir çalışma koşulu, bürokrasiyi arttırmamak için ilk aşamada yeni kurumlar yaratılmayacak olması ve toplumun önceki ticari bloklara ait mevcut kurumları kullanmasıdır.
Kaynak
- ↑ Guardia (24 November 2016). "El secretario general de la Unasur lanza la campaña "Soy del Sur"".
- ↑ "Surface area (sq. km)". World Development Indicators.
- ↑ The World Factbook. The World Factbook.
- ↑ "World Population Prospects: The 2017 Revision". ESA.UN.org (custom data acquired via website). United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Division. 10 September 2017 Alınmıştır.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 5,3 Dünya Ekonomik Görünüm Veritabanı, October 2018 edition.
- ↑ Nüfusu fazla olan üye devletler için UNDP verileri kullanılarak hesaplanmıştır.
Burdaki yer alan bilgiler en:Union of South American Nations sayfası'ndan çevirilerek edinilmiştir.